10.12.2009

„Józef Gosławski – rzeźby, monety, medale” – Mennica Polska honorowym patronem albumu

Na rynku wydawniczym ukazała się długo oczekiwana książka poświęcona życiu i twórczości Józefa Gosławskiego – artysty wszechstronnego, autora rzeźb, medali, monet a także...zabawek choinkowych.

Nad koncepcją książki czuwała córka artysty Pani Anna Rudzka.

W albumie zaprezentowano twórczość Józefa Gosławskiego w różnych aspektach . Poznajemy początki jego działalności artystycznej inspirowane m.in. twórczością S. Szukalskiego, okres kiedy to przebywał w Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Rzymie i w końcu trudne czasy wojenne.

Okres II wojny światowej odcisnął bardzo duże piętno w pracach Gosławskiego. Tematyka martyrologiczna przewija na wizerunkach wielu medali.

„(...) Znalazł swoją własną formę walki z okupantem, nie bronią, ale ołówkiem. Nie uczestniczył w czynie zbrojnym, ale przeciwstawiał się złu własną postawą i twórczością artystyczną. To wtedy powstały projekty małych form plastycznych – medali. Były wyrazem sprzeciwu artysty wobec zbrodni wojennych, wobec tragedii narodu i ludzi uwikłanych w wojenną zawieruchę, krzykiem rozpaczy artysty broniącego wolności życia, hołdem dla pomordowanych w obozach, a przy tym pokrzepiającym przywołaniem dni chwały Polski. Wtedy to powstały projekty medali „Bolesław Chrobry” (1940), „Rota” (1941, „Pamięci jeńców” (1943 )„Majdanek” (1944). Wszystkie zostały dokończone i odlane po wojnie(...) ”¹
Hanna Jelonek

Listę wyżej wymienionych medali wojennych uzupełnia „Rok 1939”, do którego model gipsowy powstał w okresie wojny. W październiku 2009 roku Mennica Polska wyemitowała drugi zestaw z serii Słynni Medalierzy poświęcony Józefowi Gosławskiemu. Znajduje się w nim medal „Rok 1939”powstały z modelu gipsowego, który 70 lat leżał w domu rodzinnym artysty – dopiero w 2009 roku pokazano go szerokiej publiczności. [Nieznany medal Józefa Gosławskiego]

Rzeźby, które „wyszły spod dłuta” Gosławskiego w swej formie ewoluowały wraz z samym artystą. W rzeźbach okresu międzywojennego można dostrzec wpływy dwóch nauczycieli artysty – Stanisława Szukalskiego  i Xawerego Dunikowskiego. Dostrzegamy w nich przywiązanie do doskonale dopracowanego detalu, z drugiej zaś dążenie do monumentalnej syntezy.

Przechodząc ulicą Koszykową warto podnieść głowę i spojrzeć na szczyt budynku MDM, gdzie znajduje się grupa rzeźbiarska „Muzyka” autorstwa J. Gosławskiego. To jedno z jego powojennych dzieł, nawiązujące do powojennej epoki socrealizmu. Jeśli jednak przyjrzymy się bliżej owej rzeźbie zauważymy naleciałości  XIX-wiecznego neobaroku.

Mało znanym elementem działalności artystycznej Józefa Gosławskiego było tworzenie ozdób choinkowych. Przed nadejściem Święta Bożego Narodzenia w domu Gosławskich odbywało się „swoiste choinkowe misterium”. Nadawały one bożonarodzeniowej choince prawdziwego i niepowtarzalnego uroku, znacznie odbiegały od aktualnie panujących kanonów w strojeniu świątecznego drzewka.

Nie możemy zapomnieć również o tym, iż Gosławski był autorem projektów wielu monet okresu PRL ze słynną 5 – złotówką „Rybak” na czele. Moneta 100 zł z 1966 roku „Mieszko i Dąbrówka” wybita na 1000-lecie Państwa Polskiego zastała uznana za najładniejszą monetę PRL.

Aby dowiedzieć się więcej o tych i innych płaszczyznach działalności Józefa Gosławskiego zapraszamy do przeczytania książki.

Informacje o albumie:

Tytuł: „Józef Gosławski – rzeźby, monety, medale”.
Koncepcja wydania: Anna Rudzka
Wydawnictwo: Alegoria
Okładka: twarda
Strony: 214

Spis treści:

• Przedmowa
• Słowo od córki

CZĘŚĆ I

• Czy Józef Gosławski mógł być uczniem Stacha z Warty Szukalskiego?
• Młodzieńcza twórczość Józefa Gosławskiego – próba rekonstrukcji
• „... modlę się do rzeźb Egiptu”
• Wokół twórczości Józefa Gosławskiego, albo o pewnych nieporozumieniach i rzeźbach niewidzialnych
• Rzeźby Józefa Gosławskiego na MDM-ie w Warszawie
• pomniku romantycznym słów kilka
• Norwidowska „przypadków ironia” – z historii jednej rzeźby Józefa Gosławskiego
• Sacrum
• Ku czci, chwale i pamięci, czyli o medalach Gosławskiego
• Dzieła użyteczne, czyli monety
• Choinkowe misterium

CZĘŚĆ II

• Kalendarium
• Rzeźba
• Medale i plakiety
• Zabawki na choinkę
• Varia
• Wystawy indywidualne
• Udział w wybranych wystawach zbiorowych
• Udział w konkursach
• Spis ilustracji
• Bibliografia
• Indeks osób

 

<- Wstecz do: Aktualności