Zabytki Rzeczypospolitej - Krzeszów, 2 zł

Okolicznościowa moneta 2 zł wybita z serii Zabytki Rzeczypospolitej z wizerunkiem Krzeszowa.

Awers:
Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Po bokach orła oznaczenie roku emisji: 20-10, pod orłem napis: ZŁ 2 ZŁ. W otoku napis: RZECZPOSPOLITA POLSKA, poprzedzony oraz zakończony sześcioma perełkami. Pod lewą łapą orła znak mennicy: M/W.

Rewers:
Centralnie, stylizowany wizerunek Bazyliki Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Krzeszowie. Po prawej stronie półkolem napis: KRZESZÓW.

Na boku:
ośmiokrotnie powtórzony napis: NBP, co drugi odwrócony o 180 stopni, rozdzielony gwiazdkami.

Projektant awersu: EWA TYC-KARPIŃSKA
Projektant rewersu: ROBERT KOTOWICZ

Kościół i klasztor cystersów w Krzeszowie zaliczane są do najpiękniejszych i najcenniejszych zabytków architektury barokowej na Śląsku. Jako ważne miejsce kultu oraz ośrodek życia religijnego Krzeszów ma długą historię. Już w połowie XIII w. zostali tu osadzeni benedyktyni, zaś pod koniec tego samego stulecia – dzięki fundacji księcia jaworskiego, Bolka I Surowego – do powstającego klasztoru sprowadzono cystersów z nieodległego Henrykowa.

Dzisiejsza Świątynia Wniebowzięcia NMP w Krzeszowie, wybudowana w pierwszej połowie XVIII w., oceniana jest jako jedno z najbardziej znanych i najpiękniejszych miejsc kultu religijnego na Śląsku – przede wszystkim za sprawą obrazu Matki Boskiej Łaskawej, znajdującego się w ołtarzu głównym. Obraz ten, namalowany temperą na modrzewiowej desce, jest też z pewnością najcenniejszym i najsłynniejszym zabytkiem Krzeszowa; to najstarszy, bo trzynastowieczny, wizerunek Matki Boskiej na ziemiach dzisiejszej Polski (i jeden z najstarszych w Europie). W 1997 r. papież Jan Paweł II dokonał uroczystej koronacji obrazu, zaś w roku następnym podniósł krzeszowską świątynię do godności bazyliki mniejszej.

Na monetach pokazano przede wszystkim późnobarokową fasadę kościoła, wraz z ozdabiającymi ją rzeźbami autorstwa Ferdynanda Maksymiliana Brokoffa. Podkreślono tym samym piękno i rozmach sakralnej architektury oraz intensywność barokowych zdobień. Szczególnie wyeksponowana została Immaculata, piaskowa rzeźba przedstawiająca Najświętszą Marię Niepokalaną, patronkę kościoła, co stanowi oczywiste nawiązanie do średniowiecznego obrazu w ołtarzu głównym.

Tekst na podstawie folderu emisyjnego NBP.