Zwierzęta Świata: Borsuk, 2 zł

Okolicznościowa moneta należąca do najpopularniejszej serii emitowanej przez Narodowy Bank Polski „Zwierzęta Świata”.

Awers:
Wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Pod orłem oznaczenie roku emisji: 2011, poniżej napis: ZŁ 2 ZŁ. Po bokach łap orła stylizowane wizerunki flagi państwowej Rzeczypospolitej Polskiej. U góry półkolem napis: RZE CZPOSPOLIT A POLSKA. Pod lewą łapą orła znak mennicy: M/W.

Rewers:
Centralnie, stylizowany wizerunek borsuka na tle stylizowanych wizerunków roślin. U góry, po prawej stronie, półkolem napis: BORSUK Meles meles.

Na boku:
ośmiokrotnie powtórzony napis: NBP, co drugi odwrócony o 180 stopni, rozdzielony gwiazdkami.

Projektant awersu: Ewa Tyc-Karpińska
Projektant rewersu: Grzegorz Pfeifer

Borsuk to masywne zwierzę o wydłużonej szyi i charakterystycznie ubarwionej głowie. Jego mocne kończyny są zakończone długimi pazurami, ubarwienie grzbietu i boków ciała jest srebrzystoszare, a łapy – czarne. Pysk i czoło borsuka są białe, niewielkie, ciemne uszy mają białe obrzeża, a po obu stronach głowy widać czarne, szerokie pręgi. Borsuk występuje prawie w całej Eurazji oraz w Jordanii, Izraelu, Syrii i Iranie. W Europie nie występuje na północnych krańcach Skandynawii, na wyspach Morza Śródziemnego oraz na północy europejskiej części Rosji.

W Polsce borsuki żyją w grupach rodzinnych, składających się z pary lub kilku dorosłych osobników i przychówku. Grupa rodzinna w różnych rejonach kraju liczy od 3,5 do 4,7 osobników, a młode stanowią 40–55% populacji. W Europie Zachodniej grupy socjalne borsuków są większe niż w Polsce; mogą liczyć kilkanaście, a nawet ponad 30 osobników.

Grupa borsuków zajmuje terytoria rodzinne o zmiennej wielkości: od kilku do ponad 20 km2. Terytoria rodzin są rozdzielne lub w niewielkim stopniu pokrywają się. W mozaice polno-leśnej w Polsce środkowej wielkość tych areałów zmienia się sezonowo: wiosną są dość małe, zwiększają się latem i wczesną jesienią, w miarę jak borsuki zaczynają wychodzić poza lasy i odżywiać się owocami w sadach. Pod koniec jesieni ograniczają one swoją aktywność do najbliższych okolic nory głównej.

W lasach naturalnych, np. w Puszczy Białowieskiej, pożywieniem dla borsuków są wiosną dżdżownice, a latem i jesienią oprócz dżdżownic także płazy. Na obszarach mozaiki polno-leśnej pokarm jaźwca jest bardziej urozmaicony. Mimo że wiosną także dominują w nim dżdżownice, to latem większą rolę odgrywają owoce, zboża i drobne gryzonie.

Tekst na podstawie folderu emisyjnego Narodowego Banku Polskiego.