Stare Hradisko, 5 Dolarów, Seria: Szlak bursztynowy

„Szlak bursztynowy” to ciesząca się ogromną popularnością seria pięknych monet kolekcjonerskich wybitych przez Mennicę Polską na zlecenie emitenta z Niue Island. Cechami charakterystycznymi dla tej serii jest wstawka z bursztynu oraz niski nakład. Monety upamiętniają główne miasta przez które przebiegał dawny szlak powiązań handlowych pomiędzy europejskimi krajami basenu Morza Śródziemnego, a ziemiami leżącymi na południowym wybrzeżu Bałtyku. Szlak swoją nazwę zawdzięcza wyprawom organizowanym głownie po bursztyn. Pierwsze wyprawy po ten dawny przedmiot wymiany handlowej odbywały się w V w. p.n.e.

Dokładny przebieg szlaku nie został jednoznacznie określony, przyjmuje się, że przebiegał przez Kaliningrad, Gdańsk, Elbląg, Wrocław, Stare Hradisko, Szombathely, Carnuntum, Aquilei.

Awers:
W centrum monety - stylizowany wizerunek powozu, w którym bursztyn był przewożony przez Rzymian na trasie od Morza Bałtyckiego do Włoch. Za koszykiem, po lewej stronie - stylizowany obraz głowy Rzymianina. Na tle wizerunku mapy - zarys Morza Bałtyckiego. Na górze, wzdłuż krawędzi - półokrągły napis: AMBER ROUTE (Bursztynowy szlak). Na dole, półokrągły napis: NIUE ISLAND, nad nim, nominał: 1 dolar. Wizerunek królowej Elizabeth II oraz znak Mennicy (MW),znajdują się po lewej stronie koszyka. Na prawo głowy królowej widnieje napis: Elizabeth II, a pod nim, rok wydania: 2010.

Rewers:
Z lewej strony - wizerunek antycznej monety z czasów istnienia szlaku bursztynowego, znalezionej w Starym Hradisku, a obok niej – wstawka z bursztynu. Z prawej strony – wizerunek starożytnej biżuterii – zawieszki. Na dole, wzdłuż krawędzi - półokrągły napis w języku polskim: „Stare Hradisko”.

Projektant: Robert Kotowicz

Staré Hradisko, (Morawy, republika Czeska). Na oppidum w Starym Hradisku znaleziono ogromną ilość bursztynu, głównie surowych brył, ale też gotowych wyrobów (ozdoby, figurki), jak również przedmiotów pochodzących z warsztatów italskich (naczynia brązowe i szklane, ceramika). Znaleziska oraz liczne złote monety dowodzą, że oppidum – czyli ufortyfikowane obronne miasto będące centrum wytwórczości rzemieślniczej i działalności handlowej – było ważnym centrum handlowym na szlaku bursztynowym. To położenie było źródłem ekonomicznego rozwoju i bogactwa. Oppidum funkcjonowało w ostatnich wiekach przed Chrystusem. Jego opuszczenie w I w. wiązało się zapewne ze zmianami etnicznymi – wejściem plemion germańskich na teren Moraw.